Soms wordt het postmodernisme wel geëtaleerd als het Einde van de Grote Verhalen.
De Ragnarok van de Verlichting. Waaruit geen Wederopstanding mogelijk is.
Maar zeg ‘es eerlijk – waren die Grote Verhalen echt zo groots? Of betekent het gebruik van die term nou juist dat je niet weet waar je het over hebt?
“Je leeft toch al in je fantasie?
Als onze mogelijkheden niet begrensd worden door een logische ruimte die we zelf geconstrueerd hebben (“a design space of our own making”), maar door de context waarin we opereren, is het dan niet van een veel groter belang om uit te vinden hoe wij zo’n context opbouwen?
In een heel enkel geval houdt cynisme je op de been. En hoewel de etymologie van een woord ons soms ideeën geven wil over de achtergrond ervan, ligt het in dit geval niet erg voor de hand de link met hondjes te leggen.
Dat neemt allerminst weg dat cynisme problematische kanten heeft, maar belangrijker, dat het als attitude (of “levensneiging”) eigenlijk geen toekomst heeft. Of in ieder geval niet houdbaar is.
Als dit blog een aanzet tot een betere denkhouding pretendeert te zijn, zou het wel een beetje vreemd zijn als dit tegen een cynische gedachtenachtergrond zou plaatsvinden. Toch?
Wat betekent dan een titel als “Je weet het immer nooit?”
Paul Feyerabend, cf. dramatis personae, die vlak na het schrijven van zijn autobiografie overleed, noemde het Killing Time. Waar doelde hij hier op? In eerste instantie denke men aan zijn frivole, maar serieuze bijdrage aan de wetenschapsfilosofie, die door de wetenschappende populatie overigens niet goed op waarde geschat koan worden. Maar in tweede instantie?
Als we lezen dat Sook droogjes opmerkte dat hij boven alles overtuigd was geraakt was van zijn gebrek aan kennis, is de claim van zijn “beste leerling” over het onverborgene, wat we doorgaans vertalen met de waarheid, zeer moeilijk te begrijpen. Toch was Sook niet cynisch.
Wanneer ik Joost van der Leijs boek “De logica van de onzekerheid” als zijn beste werk noem, is dat niet cynisch, maar zeker dubbelzinnig. Onzekerheid immers is precies die drijvende kracht achter alle wetenschappelijk onderzoek, getuige Russells “Wat mensen willen is niet kennis, maar zekerheid.
Voor mij kan maatschappijkritiek alleen relevant zijn in de context van het zoeken naar (i.e. het proberen het bedenken van) een implementatietraject (i.e. een stappenplan, zoals bijvoorbeeld Das Kapital) van een betere situatie. Ik bedoel – als A onze huidige situatie is, dan is ieder gewenst alternatief voor A volgens mij alleen maar interessant als het geformuleerd wordt als B en daarbij een mogelijke route AB wordt voorgesteld.
Ik ben dan ook zeer kritisch over maatschappijkritiek, maar cynisch ben ik nimmer.
Daar bovenop vond ik zojuist zo’n treffende illustratie – ik bedoel – een blog met Marilyn kan bijna niet cynisch zijn……
Kierkegaard: “Het leven kan alleen achterwaarts begrepen worden, maar het moet voorwaarts worden geleefd.
Nu kunnen we het scherper formuleren, want het leven wordt achterwaarts altijd begrijpelijk, maar wat in beeld komt zijn nieuwe ruimtes waardoor de noodzaak van het voorwaartse niet langer een probleem is.
“In werkelijk contact willen mensen geen ruzie.
Hier doelt Sunny natuurlijk op “live contact,” face-to-face, maar dus ook niet via de telefoon, alleen nu en hier telt dan nog.
“In 1984 had je de inzamelingsactie van Band Aid met: “Do they know it’s christmas time at all.” Zo van: die arme kindertjes in Afrika.
And all the while ignorance is strength.
† Suzanne Rethans – http://www.trouw.nl/tr/nl/4492/Nederland/article/detail/4197255/2015/11/28/Sunny-Bergman-Reageer-op-haat-met-beleefdheid.dhtml 28 november 15
http://www.timesofmalta.com/articles/view/20120815/local/edward-debono-claims-credit-for-saving-the-olympics.432967
http://www.creatiefdenken.com/edward-de-bono.php
http://www.leren.nl/cursus/management/besluiten-nemen/denkhoeden.html
https://nl.wikipedia.org/wiki/Lateraal_denken
De kleuren van de hoed suggereren dat de perspectieven naast elkaar staan en daarom evenveel zeggingskracht zouden moeten krijgen.
De term “lateraal” denken suggereert iets dergelijks.
Gelukkig hebben we Russells Typentheorie om de boel te complificeren. En uit elkaar te trekken. En verder te denken.
http://aplus.com/a/thank-you-teacher-appreciation-video?c=5060&utm_campaign=i102&utm_source=a90077
“We’ve all had an unforgettable teacher who changed our lives.
Is dat zo? Is niet het punt dat dat juist niet het geval is?
“There are so many reasons to thank these extraordinary teachers.
Waarschijnlijk vooral omdat het Thanksgiving is, met een online bonnetje om geld te besteden, maar zijn er werkelijk redenen om dergelijke leraren te bedanken? Welke leraar denkt ooit volgens een dergelijk patroon, denk je?
& Als we op dat niveau mensen bedanken moeten, of als zij daaraan behoefte zouden hebben, dan hebben we nogal wat bedankgedoe voor de boeg!
Bovendien moeten we minstens ook onze voorouders beginnen te vereren, wij ondankbare hufters die wij zijn!
Maar dat laat onverlet dat er wel goede redenen zijn om het idee van dankbaarheid op te roepen uit de krochten van de cultuur. Want het uitzicht op een beter leven, als visuele metafoor voor hoopvolheid, dat dringt zich op als een sine qua non.
Het uitzicht, dat de gedaante aan kan nemen van een voorbeeldig mens, of een tropische vakantieplek.
Het uitzicht, zoals de wereld voorbij de grot een uitzinnig uitzicht zijn moet.
De growth mindset.
“Want als we toch al leven in onze fantasie, waarom zouden we dan niet daaraan werken!
Want de fenomenologie van “compleetheid” en van een “lotsbestemming” zijn, omdat ze de vorm aannemen van een zeer krachtige persoonlijke ervaring, bijna volkomen dwingend.
En dus bevrijdend.
http://www.theguardian.com/teacher-network/2015/nov/15/four-questions-encourage-growth-mindset-students
“Als je heel, heel lang over iemand nadenkt, ontdek je dan wel ‘es iets positiefs?
Wanneer iemand een zeer sterke persoonlijke ervaring heeft, waarom zou hij dan gaan denken dat die ervaring alleen aan hem is voorbehouden?
http://www.theguardian.com/teacher-network/2015/nov/15/four-questions-encourage-growth-mindset-students
Wat bongardt deze disciplines:
